Νέες Ενεργειακές Ετικέτες Ηλεκτρικών Συσκευών. Όσα πρέπει να γνωρίζετε.

Νέες Ενεργειακές Ετικέτες Ηλεκτρικών Συσκευών. Όσα πρέπει να γνωρίζετε.

Από σήμερα Δευτέρα 1η Μαρτίου 2021 υιοθετείται η νέα ενεργειακή ετικέτα στις ηλεκτρικές συσκευές από τις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η αναμόρφωση της σήμανσης κρίνεται αναγκαία, καθώς η ισχύουσα κατάταξη προκαλεί σύγχυση στους καταναλωτές. Αυτό γίνεται γιατί στις ανώτερες κατηγορίες Α+, Α++ και Α+++, συνωστίζονται πολλές συσκευές, σε αντίθεση με τις κατώτερες κατηγορίες οι οποίες είναι άδειες, αφού οι πιο ενεργοβόρες συσκευές έχουν πλέον απαγορευτεί στην αγορά.

Καθώς με βάση την τρέχουσα κλίμακα όλο και περισσότερα προϊόντα επιτυγχάνουν βαθμολογίες A+, A++ ή A+++, η σημαντικότερη αλλαγή είναι η επιστροφή σε μια απλούστερη κλίμακα, από το A έως το G. Η κλίμακα αυτή είναι αυστηρότερη και σχεδιασμένη έτσι ώστε λίγα μόνο προϊόντα να μπορούν αρχικά να συγκεντρώσουν βαθμολογία «Α»· έτσι μένει χώρος ώστε να συμπεριληφθούν πιο αποδοτικά προϊόντα στο μέλλον. Τα ενεργειακώς αποδοτικότερα προϊόντα που διατίθενται σήμερα στην αγορά θα φέρουν πλέον την ένδειξη «B», «C» ή «D». Στις ετικέτες θα συμπεριληφθούν ορισμένα νέα στοιχεία, συμπεριλαμβανομένου ενός συνδέσμου QR προς μια πανευρωπαϊκή βάση δεδομένων, η οποία θα επιτρέπει στους καταναλωτές να βρίσκουν περισσότερες λεπτομέρειες σχετικά με το προϊόν. Από την 1 Μαρτίου θα τεθούν επίσης σε ισχύ ορισμένοι κανόνες «οικολογικού σχεδιασμού» — ιδίως όσον αφορά τη δυνατότητα επισκευής και την υποχρέωση των κατασκευαστών να διατηρούν τα διαθέσιμα ανταλλακτικά επί μια σειρά ετών μετά την τελευταία διάθεση ενός προϊόντος στην αγορά.

Από 1η Μαρτίου τίθενται κανόνες «οικολογικού σχεδιασμού» όσον αφορά τη δυνατότητα επισκευής και την υποχρέωση των κατασκευαστών να διατηρούν τα ανταλλακτικά διαθέσιμα επί μια σειρά ετών μετά την τελευταία διάθεση ενός προϊόντος στην αγορά.

«Η αρχική ενεργειακή ετικέτα υπήρξε εξαιρετικά πετυχημένη, και βοήθησε τα νοικοκυριά στην Ευρώπη να εξοικονομήσουν, κατά μέσο όρο, αρκετές εκατοντάδες ευρώ κάθε έτος, ενώ ώθησε τις επιχειρήσεις να επενδύσουν στην έρευνα και την καινοτομία. Μέχρι τα τέλη Φεβρουαρίου, πάνω από το 90 % των προϊόντων εντασσόταν στις κατηγορίες A+, A++ ή A+++. Το νέο σύστημα θα είναι πιο σαφές για τους καταναλωτές και τις καταναλώτριες και θα εγγυάται τη συνεχή καινοτομία εκ μέρους των επιχειρήσεων και τη δημιουργία ακόμα πιο αποδοτικών προϊόντων. Αυτό μας θα μας βοηθήσει επίσης να μειώσουμε τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου.»

Κάντρι Σίμσον

Eπίτροπος Ενέργειας

Πλυντήρια Πιάτων

Η τάξη ενεργειακής απόδοσης για τα πλυντήρια πιάτων συνεχίζει και στη νέα ενεργειακή ετικέτα να βασίζεται στο πρόγραμμα «Eco». Ωστόσο, έχει αλλάξει το πρότυπο δοκιμής. Για παράδειγμα, χρησιμοποιούνται φλιτζάνια, κατσαρόλες και πλαστικά σκεύη, για να προσδιοριστεί η απόδοση καθαρισμού και στεγνώματος και έτσι αποτυπώνεται καλύτερα η πραγματική συμπεριφορά κατά τη χρήση. Επίσης, έχει αλλάξει η προδιαγραφή της διάρκειας του προγράμματος «Eco». Το πρόγραμμα αυτό είναι ιδιαιτέρως φιλικό προς το περιβάλλον, ιδανικό για φυσιολογικά λερωμένα πιάτα και αποτελεί την πλέον αποδοτική επιλογή σε ό,τι αφορά στη συνδυαστική κατανάλωση ενέργειας και νερού. Όπως ισχύει για τα πλυντήρια ρούχων και τα πλυντηριοστεγνωτήρια, και εδώ η κατανάλωση ενέργειας βασίζεται σε 100 κύκλους πλυσίματος.

1 Κωδικός QR

2 Τάξη ενεργειακής απόδοσης

3 Κατανάλωση ενέργειας σε kWh/100 κύκλους λειτουργίας (στο πρόγραμμα «Eco»)

4 Αριθμός κανονικών ατομικών σερβίτσιων για το πρόγραμμα «Eco»

5 Κατανάλωση νερού σε λίτρα/κύκλο λειτουργίας (στο πρόγραμμα «Eco»)

6 Διάρκεια του προγράμματος «Eco»

7 Εκπομπές θορύβου που εκφράζονται σε dB(A) ως προς 1 PW και κατηγορία εκπομπών θορύβου

Ψύξη

Η διαδικασία προσδιορισμού της τάξης ενεργειακής απόδοσης είναι πλέον πιο περιεκτική. Συνυπολογίζει τον τύπο της συσκευής, την αρχή λειτουργίας, τη θερμοκρασία δωματίου, καθώς και τον αριθμό και το μέγεθος των χώρων αποθήκευσης. Τα υπόλοιπα στοιχεία της νέας ενεργειακής ετικέτας παραμένουν ουσιαστικά ίδια. Η κατανάλωση ενέργειας συνεχίζει να ορίζεται σε kWh ως ετήσια κατανάλωση («ανά έτος»). Η ετικέτα παρέχει επίσης πληροφορίες για το συνολικό όγκο όλων των αποθηκευτικών χώρων ψύξης και κατάψυξης, εάν υπάρχουν, καθώς και για τις εκπομπές θορύβου και την κατηγορία εκπομπών θορύβου.

1 Κωδικός QR

2 Τάξη ενεργειακής απόδοσης

3 Κατανάλωση ενέργειας σε kWh/έτος (μετρημένη με βάση τις προϋποθέσεις των νέων προτύπων)

4 Συνολικός όγκος όλων των αποθηκευτικών χώρων της κατάψυξης

5 Συνολικός όγκος όλων των αποθηκευτικών χώρων της ψύξης

6 Εκπομπές θορύβου που εκφράζονται σε dB(A) ως προς 1 PW και κατηγορία εκπομπών θορύβου

Πλυντήρια-Στεγνωτήρια

Η ενεργειακή ετικέτα για τα πλυντηριοστεγνωτήρια δεν έχει αναθεωρηθεί από το 1996, όταν άρχισε να χρησιμοποιείται, γι' αυτό και δείχνει ακόμα την αρχική κλίμακα από το A έως το G. Δεδομένου ότι τα πλυντηριοστεγνωτήρια χρησιμοποιούνται πιο συχνά, μόνο για το πλύσιμο των ρούχων, η ετικέτα χωρίζεται σε δύο μέρη. Στην αριστερή πλευρά της νέας ετικέτας ορίζονται οι τιμές για τον πλήρη κύκλο πλυσίματος και στεγνώματος. Στη δεξιά πλευρά της νέας ετικέτας εμφανίζονται οι τιμές μόνο για τον κύκλο πλυσίματος και είναι αντίστοιχες με ενός πλυντηρίου ρούχων.

1 Κωδικός QR

2 Τάξη ενεργειακής απόδοσης* (ολοκληρωμένος κύκλος λειτουργίας)

3 Τάξη ενεργειακής απόδοσης* (κύκλος πλυσίματος)

4 Σταθμισμένη κατανάλωση ενέργειας* σε kWh/100 κύκλους (ολοκληρωμένος κύκλος λειτουργίας**)

5 Σταθμισμένη κατανάλωση ενέργειας* σε kWh/100 κύκλους (κύκλος πλυσίματος)

6 Μέγιστη χωρητικότητα φορτίου (ολοκληρωμένος κύκλος λειτουργίας**)

7 Μέγιστη χωρητικότητα φορτίου (κύκλος πλυσίματος)

8 Σταθμισμένη κατανάλωση νερού* σε λίτρα/κύκλο λειτουργίας (ολοκληρωμένος κύκλος λειτουργίας**)

9 Σταθμισμένη κατανάλωση νερού* σε λίτρα/κύκλο λειτουργίας (κύκλος πλυσίματος)

10 Διάρκεια προγράμματος (ολοκληρωμένος κύκλος λειτουργίας)

11 Διάρκεια του προγράμματος «Eco 40-60»

12 Τάξη απόδοσης στυψίματος*

13 Εκπομπές θορύβου στη διάρκεια του κύκλου στυψίματος που εκφράζονται σε dB(A) ως προς 1 PW και κατηγορία εκπομπών θορύβου

*Οι τιμές ισχύουν για πλύσιμο με ένα τέταρτο του φορτίου, μισό φορτίο και πλήρες φορτίο. Κατά το πλύσιμο και το στέγνωμα με μισό και πλήρες φορτίο.

Τηλεοράσεις - Monitor

Στις τηλεοράσεις αλλά και τα μόνιτορ προστέθηκε η οριζόντια και κατακόρυφη ανάλυση (σε pixel), ενώ αφαιρέθηκε η ένδειξη της ισχύς του μοντέλου. Επίσης, υπάρχει η ενεργειακή κατανάλωση σε 1.000 ώρες λειτουργίας για την αναπαραγωγή περιεχομένου τόσο τυπικού δυναμικού εύρους (SDR), όσο και υψηλού δυναμικού εύρους (HRD).

1 Κωδικός QR

2 Ενεργειακή κλάση

3 Κλίμακα ενεργειακών κλάσεων

4 Κατανάλωση ενέργειας σε κιλοβατώρες (kWh) για 1.000 ώρες λειτουργίας και αναπαραγωγή περιεχομένου τυπικού δυναμικού εύρους (SDR)

5 Ενεργειακή κλάση για την αναπαραγωγή περιεχομένου υψηλού δυναμικού εύρους (HDR)

6 Κατανάλωση ενέργειας σε κιλοβατώρες (kWh) για 1.000 ώρες λειτουργίας και αναπαραγωγή HDR περιεχομένου

7 Διαγώνιος οθόνης σε ίντσες και εκατοστά. Οριζόντια και κατακόρυφη ανάλυση σε pixel.

Εκτός από τους νέους κανόνες για την ενεργειακή επισήμανση, την 1η Μαρτίου 2021 πρόκειται να τεθούν σε ισχύ οι αντίστοιχοι νέοι κανονισμοί για τον οικολογικό σχεδιασμό. Οι κανονισμοί αυτοί αφορούν κυρίως τις επικαιροποιημένες ελάχιστες απαιτήσεις απόδοσης και ενισχύουν το δικαίωμα των καταναλωτών και των καταναλωτριών να επισκευάζουν τα προϊόντα, ενώ επίσης στηρίζουν την κυκλική οικονομία. Οι κατασκευαστές ή οι εισαγωγείς θα υποχρεούνται πλέον να διαθέτουν στους επαγγελματίες επισκευαστές μια σειρά βασικών εξαρτημάτων (κινητήρες και ψήκτρες κινητήρων, αντλίες, αποσβεστήρες κραδασμών και ελατήρια, τύμπανα πλυσίματος κ.λπ.) για τουλάχιστον 7-10 έτη μετά τη διάθεση στην αγορά της ΕΕ του τελευταίου τεμαχίου ενός μοντέλου. Και για τους τελικούς χρήστες (δηλαδή τους καταναλωτές και τις καταναλώτριες που δεν είναι επαγγελματίες επισκευαστές ή επισκευάστριες, αλλά επιθυμούν να πραγματοποιούν μόνοι ή μόνες τους τις επισκευές), οι κατασκευαστές πρέπει να διαθέτουν ορισμένα ανταλλακτικά επί αρκετά χρόνια μετά την απόσυρση ενός προϊόντος από την αγορά — προϊόντα όπως θύρες ή μεντεσέδες και στεγανοποιητικά χωρίσματα, που προσφέρονται για ιδιοεπισκευές. Ο μέγιστος χρόνος παράδοσης όλων αυτών των εξαρτημάτων είναι 15 εργάσιμες ημέρες μετά την παραγγελία.

Ερωτήσεις και απαντήσεις:

1. Ποιος ο λόγος κυκλοφορίας της νέας ευρωπαϊκής ενεργειακής ετικέτας με κλίμακα από A έως G;

Η ενεργειακή απόδοση των νέων μοντέλων ηλεκτρικών συσκευών βελτιώνεται συνεχώς και σχεδόν όλα τα νέα προϊόντα κατατάσσονται στις υψηλότερες τάξεις ενεργειακής απόδοσης (A+++, A++, A+, A, B...). Αντί να προστίθενται περισσότερα «+» στην κατηγορία Α, κατατάσσονται εκ νέου τα προϊόντα, ένα προς ένα, σε μια απλή κλίμακα από A έως G και «αναπροσαρμόζονται» οι νέες ενεργειακές ετικέτες.

Οι υψηλότερες κατηγορίες παραμένουν κενές ώστε να ενθαρρυνθεί η καινοτομία και να υπάρχει περιθώριο για πρόοδο. Στην αναπροσαρμοσμένη ετικέτα, η ενεργειακή απόδοση ενός προϊόντος καθορίζεται βάσει αυστηρότερων προτύπων.

Μια άλλη καινοτομία όσον αφορά την ενεργειακή ετικέτα είναι ο κωδικός QR, ο οποίος θα οδηγεί απευθείας, από τις προαναφερόμενες ημερομηνίες, στις πληροφορίες σχετικά με το μοντέλο προϊόντος στη βάση δεδομένων προϊόντων.

2. Γιατί βρήκα δύο ενεργειακές ετικέτες στη συσκευασία του προϊόντος;

Για να προετοιμαστεί η μετάβαση από την τρέχουσα στην αναπροσαρμοσμένη ενεργειακή ετικέτα, θα υπάρχουν και οι δύο ενεργειακές ετικέτες στις συσκευασίες των προϊόντων για ένα σύντομο χρονικό διάστημα. Έπειτα, θα πρέπει να χρησιμοποιούνται μόνο οι νέες ενεργειακές ετικέτες.

Λόγω των αυστηρότερων προτύπων, ένα μοντέλο προϊόντος μπορεί καταταχθεί σε αρκετά χαμηλότερη κατηγορία ενεργειακής απόδοσης με τη νέα ενεργειακή ετικέτα. Για παράδειγμα, ένα ψυγείο που προηγουμένως ανήκε στην κατηγορία ενεργειακής απόδοσης A+++ θα μπορούσε με τη νέα ετικέτα να καταταχθεί στην κατηγορία C. Πρόκειται, δηλαδή, για το ίδιο προϊόν με την ίδια ενεργειακή απόδοση, αλλά με τη νέα ετικέτα επιβάλλονται αυστηρότερα πρότυπα για την κατάταξη στις κατηγορίες ενεργειακής απόδοσης.

Κατά τη σύγκριση προϊόντων και μοντέλων, είναι σημαντικό να διασφαλίζεται ότι η σύγκριση γίνεται με βάση το ίδιο είδος ετικέτας.

3. Γιατί έχουν ορισμένα προϊόντα διαφορετικές τιμές στην τρέχουσα και την αναπροσαρμοσμένη ετικέτα;

Στις νέες ετικέτες γίνονται αρκετές προσαρμογές όσον αφορά τις μεθόδους υπολογισμού. Για τον λόγο αυτό, οι τιμές μπορεί να διαφέρουν και μερικές φορές, μάλιστα, σε μεγάλο βαθμό.

Για παράδειγμα, η κατανάλωση ενέργειας των πλυντηρίων ρούχων στην τρέχουσα ετικέτα βασίζεται στην ετήσια χρήση, ενώ στη νέα ετικέτα ο υπολογισμός γίνεται για 100 κύκλους πλυσίματος. Για τις τηλεοράσεις, ο τύπος για τον υπολογισμό της ενεργειακής κατανάλωσης έχει αλλάξει, ώστε να λαμβάνεται καλύτερα υπόψη η κατανάλωση των εσωτερικών στοιχείων και όχι μόνο της οθόνης.

Οι ετικέτες δεν αποτελούν απλώς οδηγό για την εξοικονόμηση ενέργειας και χρημάτων, αλλά ορισμένες παρέχουν και περιβαλλοντικές πληροφορίες, όπως οι εκπομπές θορύβου ή η τυπική κατανάλωση νερού ενός προϊόντος. Κατ’ αυτόν τον τρόπο, οι καταναλωτές μπορούν να προβαίνουν σε συνειδητές επιλογές και να συμβάλουν σε μια πιο πράσινη οικονομία.

Έτσι για την "Ιστορία"...

Η ενεργειακή ετικέτα της ΕΕ αποτελεί ευρέως αναγνωρισμένο χαρακτηριστικό των οικιακών προϊόντων, όπως οι λαμπτήρες φωτισμού, οι τηλεοράσεις ή τα πλυντήρια ρούχων, και έχει βοηθήσει τους καταναλωτές και τις καταναλώτριες να κάνουν τεκμηριωμένες επιλογές εδώ και περισσότερα από 25 χρόνια. Σε πανευρωπαϊκή έρευνα (Ευρωβαρόμετρο) που διεξήχθη το 2019, το 93 % των καταναλωτών και των καταναλωτριών επιβεβαίωσαν ότι αναγνώριζαν την ετικέτα ενώ το 79 % επιβεβαίωσαν ότι είχε επηρεάσει την απόφασή τους σχετικά με το προϊόν που θα αγοράσουν. Μαζί με τις εναρμονισμένες ελάχιστες απαιτήσεις επιδόσεων (που είναι γνωστές ως «οικολογικός σχεδιασμός»), οι κανόνες της ΕΕ για την ενεργειακή επισήμανση εκτιμάται ότι μειώνουν τις καταναλωτικές δαπάνες κατά δεκάδες δισεκατομμύρια ευρώ ετησίως, δημιουργώντας πολλαπλά άλλα οφέλη για το περιβάλλον και για τους κατασκευαστές και τους εμπόρους λιανικής πώλησης.

Οι νέες κατηγορίες της αναπροσαρμοσμένης ετικέτας συμφωνήθηκαν μετά από συστηματική και πλήρως διαφανή διαδικασία διαβούλευσης, με τη στενή συμμετοχή των ενδιαφερόμενων μερών και των κρατών μελών σε όλα τα στάδια, έλεγχο από το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο — και επαρκή συμμετοχή και έγκαιρη ενημέρωση των κατασκευαστών. Όπως απαιτείται από τον κανονισμό-πλαίσιο, κατά τα προσεχή έτη θα αναπροσαρμοστεί η κλίμακα και άλλων ομάδων προϊόντων — συμπεριλαμβανομένων των στεγνωτηρίων ρούχων, των τοπικών θερμαντήρων χώρου, των κλιματιστικών, των συσκευών μαγειρέματος, των μονάδων εξαερισμού, των επαγγελματικών ερμαρίων ψύξης, των θερμαντήρων χώρου και νερού και των λεβήτων στερεού καυσίμου.

Η μετάβαση στις αναπροσαρμοσμένες ετικέτες συμπίπτει με την έναρξη ισχύος δύο οριζόντιων («omnibus») κανονισμών που εγκρίθηκαν πρόσφατα για να διορθώσουν ή να αποσαφηνίσουν μια σειρά ζητημάτων που εντοπίστηκαν στους σχετικούς κανονισμούς για την ενεργειακή επισήμανση και τον οικολογικό σχεδιασμό, όπως εκδόθηκαν αρχικά το 2019.